Một liều chữa lành cảm giác vô vọng: Trò chuyện cùng Sayaka Murata ở Tokyo

Thời gian đọc: 13 phút

Tôi đến Nhật, bị lôi kéo đến nơi ấy như một thỏi nam châm, để thấy được những gì là của mình, du chưa khám phá hay đã bị lãng quên; để nhận ra những gì sẽ không bao giờ thuộc về mình; và để tìm cách dung hoà giữa hai mảng đối lập trong con người tôi.

Lần đầu đi Nhật, tôi đã rất sợ sẽ cảm thấy như người ngoài hành tinh. Dù mang nửa dòng máu Nhật trong mình, tôi vẫn vướng phải tư tưởng (mà chủ yếu là do xem phim Lost in Translation) rằng nước Nhật là một nơi hết sức xa lạ. Một nơi mà mọi thứ từ đồ ăn thức uống cho đến ngôn ngữ hay chất lượng ánh sáng đều Vô Cùng Khác Thường.

Nhưng khi đến nơi rồi, tôi lại phát hiện ra mọi chuyện không hề rạch ròi như tưởng tượng: tôi vừa xa lạ vừa chẳng phải người lạ. Đôi khi tôi bị nhận nhầm là người Nhật bản xứ. Đôi khi tôi rõ ràng là chẳng đủ “Nhật”. Một sinh viên người Nhật nói với tôi, thật hồn nhiên, rằng nếu tôi học tiếng Nhật, tôi có thể “trở nên nổi tiếng, như một người dẫn chương trình truyền hình” bởi sự đa dạng văn hoá của mình. Việc trở nên thân quen và thuộc về nơi ấy cứ lơ lửng trước mắt tôi, trôi dạt bồng bềnh trong ngoài tầm mắt.

Chuyến đi ấy khơi mở trong tôi một sự thân thuộc về mặt văn hoá mà – mãi cho đến khi tôi bước đi một mình trên đường phố ở quận Asagaya, không có những người bạn da trắng bên cạnh, và mặc quần Uniqlo mềm mại phấp phới, nhìn như bao người quanh mình – tôi chưa bao giờ biết đến. Các món ăn mẹ tôi thường nấu luôn có sẵn trong các cửa hàng tiện lợi. Những thứ đồ trang trí tôi nhận ra từ đền thờ Phật ở nhà có mặt ở hầu hết mọi góc đường. Và dù không thành thạo tiếng Nhật, tôi vẫn có thể phát âm các từ tiếng Nhật cơ bản gần như xuất sắc, những ký ức đã thành giác quan từ thuở đi học trường tiếng Nhật mỗi thứ Bảy ùa về. Trải nghiệm ấy tựa hồ như một cuộc tìm kiếm và quét dọn lại một góc tối đen đã đóng mạng nhện trong danh tính của tôi.

Trong vòng bốn năm kể từ chuyến đi đầu tiên ấy, tôi đã quay lại Nhật thêm hai lần, luôn luôn bị lôi kéo về nơi ấy, để hiểu cho ra nhẽ cảm xúc này – để nhìn thấy những gì thuộc về mình, dẫu chưa được khám phá hay đã bị lãng quên; để thấy được những gì sẽ không bao giờ là của mình; và để tìm cách biến hai mảng đối lập nhau hoà hợp với nhau.

*

Công cuộc nghiên cứu của tôi còn bao gồm việc đọc văn học Nhật nhiều nhất có thể, và tôi đã đặc biệt phấn khích khi đọc cuốn Cô nàng cửa hàng tiện ích (dịch giả tiếng Anh Ginny Tapley Takemori) và dành thời gian với nhân vật chính gây tò mò này. Keiko – chính trong tác phẩm đầu tiên được dịch sang tiếng Anh của tác giả có nhiều sáng tác tiếng Nhật Sayaka Murata – là một kẻ lạc loài trong gần như toàn bộ mọi mặt cuộc sống, trừ cửa hàng tiện lợi được nhắc đến trong tựa đề. Cách hành xử của con người làm cô bối rối và gượng gạo, và vì thế cô dùng cả cuộc đời thầm lặng của mình để bắt chước cách nói năng và hành xử của những người xung quanh, biến biểu cảm gương mặt của họ thành kỳ vọng đối với biểu cảm của chính mình. Và trong khi mọi người đều cho rằng cô phải trải qua một nỗi đau tâm lý thường trực – thiếu thốn một mối quan hệ tình cảm, phí hoài 18 năm ở mãi một vị trí bán hàng, không có sự đồng cảm thường thấy – Keiko lại vô cùng thoải mái với cuộc sống cô độc, đơn giản của mình. Cô tìm khuây khoả trong sự đồng đều và các thao tác học thuộc được trong công việc tại cửa hàng tiện lợi.

Convenience-store2-1440x2037

Khi lớn lên, em gái của Keiko bảo hãy dùng lí do “cô không được khoẻ” làm lí do giải thích cho sự khác biệt của cuộc đời mình, vì sao cô không có đời sống tình cảm hay sự nghiệp. Nhưng Keiko lại hỏi xin người em một lí do mới khi người đời dường như không tin vào câu chuyện cũ nữa. “Ai cũng nghĩ”, Keiko nghĩ, “mình có quyền nhảy bổ vào những chuyện họ cho là bất bình thường và tìm hiểu nguyên nhân. Với tôi điều đó thật phiền toái, ngạo mạn và phát ngán. Thấy phiền quá nên từng có lúc tôi muốn phang cho một xẻng để họ dừng lại… ”

Cổ họng tôi thắt lại lần đầu tiên đọc những dòng này. Và sau đó, khi Keiko chứng kiến một người khách ăn nói trịch thượng với quản lý cửa hàng, cô nghĩ, “Người ta dễ bị coi thường khi làm việc ở cửa hàng tiện ích. Vì tò mò nên tôi hay để ý kỹ nét mặt những người tỏ ra coi thường và thấy khá thích thú. Cảm thấy họ đúng là con người.”

Tôi thích nghĩ rằng bản thân mình là một con người hướng ngoại có đam mê, các mối quan hệ xã hội, và nhiều tham vọng. Tôi không phải Keiko, tôi nghĩ thế khi ngồi xuống đọc sách. Nhưng trước những đoạn văn như rút ruột rút gan này, tôi nhớ ngay đến một phiên bản mới gần đây của chính mình mà tôi đã nhanh chóng thu dọn và cất vào.

Tôi, giống Keiko, ba mươi bảy tuổi và không có con cái, và đến tận vài tháng trước khi viết bài này cũng không kết hôn – và đã độc thân trong vòng năm năm trở lại đây. Khi bạn là một phụ nữ độc thân không con cái trong độ tuổi ba mươi, bạn sẽ phải liên tục nhận những câu hỏi không hồi kết và những xét nét bình phẩm về sự chẳng giống ai của mình. Tôi đã phải dành rất nhiều kì nghỉ và những bữa tiệc cocktail trả lời những câu hỏi như: Cô đã bao giờ tính chuyện đông lạnh trứng của mình chưa? hay Bạn không nghĩ rằng mọi chuyện sẽ xảy đến khi bạn không chủ động tìm kiếm à? hoặc tệ nhất là Cậu đã thử hẹn hò qua mạng chưa?

Tôi thấy mình như một người phụ nữ thất bại trong việc làm tròn các tiềm năng của mình thay vì một người phụ nữ chỉ đơn giản là đang sống, đang làm một công việc, viết một quyển sách, luyện tập môn boxing. Tôi chả có câu chuyện lãng mạn nào để giúp người ngoài hiểu được mình, và lẽ vì thế họ gắn liền nỗi lo âu thường trực về lão hoá với việc làm mẹ sinh học, và tôi trở thành một khoảng rỗng giữa những dòng hợp lưu. Thế giới của tôi ngày càng thu nhỏ lại – căn hộ của tôi, phòng tập thể hình, quán cà phê nơi tôi ngồi viết văn – bởi vì trong những không gian của riêng mình này tôi có nghĩa đối với bản thân mình mà không bị đem ra so sánh dựa trên những tiêu chí độc đoán. Bởi vì bên ngoài các không gian này, tôi là một kẻ kì lạ.

Kể cả trước chuyến đi đầu tiên đến Nhật Bản, tôi đã cảm thấy như người ngoài hành tinh trong chính cuộc đời mình, có lẽ đó là lí do vì sao tôi đã rất sợ cảm thấy xa lạ trên nước Nhật. Cô bé Keiko lúc còn nhỏ quan sát thấy mình không thuộc về nơi chốn ấy và tin rằng mình phải “được chữa”. Đúng thế, cả như thế nữa.

Giờ đây, mới cưới, “được chữa lành” khỏi sự độc thân lẻ bóng của mình, tôi và chồng cùng đến Nhật hưởng tuần trăng mật. Chúng tôi đến đây bởi anh muốn thấy nơi tôi hằng yêu mến. Chúng tôi đến đây bởi những lí do như bao người: cơm nắm onigiri tuyệt hảo và những chiếc tàu sạch bóng; sự tĩnh lặng cổ kính liền kề âm động neon; và cung cách người bán hàng cẩn thận dùng hai tay đưa hoá đơn với một cái cúi chào nhẹ đủ lịch sự để làm tan nát trái tim người Mĩ.

Nhưng chúng tôi cũng đến Nhật bởi vì tôi phải gặp cho bằng được người phụ nữ đã sáng tạo nên Keiko, người đã miêu tả cuộc sống của một kẻ bên lề xã hội với sự sáng rõ như bóng đèn huỳnh quang. Tôi muốn hỏi cô, trên đất nước mà tôi đang miệt mài cố gắng để thuộc về, xem câu trả lời là gì – liệu có một liều thuốc nào chữa trị cảm giác mình phải được chữa?

*

Tuy Sayaka Murata vẫn còn khá mới mẻ đối với các độc giả Mĩ, ở Nhật Bản cô chẳng phải người xa lạ. Murata đã xuất bản mười cuốn tiểu thuyết, trong đó Cô nàng cửa hàng tiện ích đã bán được hơn 650,000 bản; có lẽ hiện nay Murata là một trong ba nhà văn đương đại đáng chú ý nhất tại Nhật.

5ea726640a6d6f5641479c6406fcb8d1

Lẽ vì vậy mà tôi đã ngây thơ hy vọng bản thân cô cũng sẽ có những đặc điểm khác người – có lẽ là xộc xệch, trơ tráo, ăn nói thiếu chuẩn bị – nhưng trên thực tế tôi đã được mời dùng trà hết sức thanh nhã trong văn phòng nhà xuất bản Bungeishuju, trò chuyện thông qua một người phiên dịch với một tác giả sâu sắc, với nhận thức cá nhân vô cùng cao, và ăn mặc cực kì chỉn chu.

Khi hỏi Murata về những nỗi ám ảnh của cô, tôi đã hy vọng cô sẽ nhắc đến những kẻ lạc loài văn hoá, dạng người mà tôi nhận diện được mình trong đó. Nhưng thay vào đó, cô nói về tính tò mò không tài nào thoả mãn nổi. “Đối với tôi, điều mà tôi thật sự muốn biết chính là – khi bạn nhìn vào một con người, họ có những khía cạnh bạn không thể nhìn thấy được từ bên ngoài. Ham muốn hiểu biết hết được điều bên trong chính là một nguồn năng lượng của tôi,” Murata nói.

Tôi tự hỏi liệu ham muốn thấu hiểu tường tận này có phải động lực đằng sau những câu chuyện khác của cô không – những tiểu thuyết với góc nhìn phản địa đàng và khoa học giả tưởng. Cô nhắc đến tiểu thuyết ngắn chưa được dịch sang tiếng Anh mang tên Satsujin Shussan, kể về việc nếu một người phụ nữ sinh mười đứa con, cô ta có thể giết hợp pháp một con người (ai đó làm ơn dịch ngay đi!). “Bạn đẩy bản thân mình và nhân vật vào bước đường cùng, đến những giới hạn xa nhất, xem chúng kéo dãn đến đâu và họ sẽ gục ngã tại nơi nào,” Murata nói. “Đó là động lực thúc đẩy các tác phẩm của tôi.”

Tôi muốn biết về Keiko, muốn biết xem sự kì lạ hoàn toàn của cô bắt nguồn từ đâu, liệu có phải nó sôi sùng sục từ sâu thẳm bên trong tác giả. “Trong văn của tôi đến thời điểm này đã có nhiều nhân vật chính làm những chuyện tồi tệ như giết người,” Murata nói với tôi. “Và vì thế với tôi việc tạo nên một nhân vật không bao giờ làm gì xấu xa nhưng lại bị mọi người xung quanh đặt câu hỏi thật sự rất thú vị – tại sao cô ta lại làm thế? Tại sao cô ta lại như thế này?”

Đi đến Nhật dạy tôi hiểu rằng đây là một đất nước đầy những đối nghịch và lưỡng phân, nơi mà nhiều thứ cùng lúc đúng, nhưng cũng rõ ràng đó là một nền văn hoá được xây dựng dựa trên sự tuân thủ các cấu trúc nhất định, bất kể là thời gian biểu tàu chạy hay độ sạch sẽ của đường phố hay những quy tắc ứng xử chung. Thú vị thay, trong thập kỷ trở lại đây đã có một làn sóng người Nhật trẻ tuổi lựa chọn không sống theo hình mẫu gia đình truyền thống với “đàn ông xây nhà, đàn bà xây tổ ấm” như xưa. Một lượng lớn người trẻ không bao giờ có quan hệ yêu đương hay quan hệ tình dục và con số này vẫn tiếp tục gia tăng, dẫn đến tỉ lệ sinh sản trong nước ngày càng giảm. Nhân vật Keiko có vẻ hợp với làn sóng những người cảm thấy bản thân không còn thuộc về tự sự truyền thống này nữa.

Tôi hỏi Murata liệu nhân vật Keiko có phải tấm gương phản chiếu “cuộc khủng hoảng dân số” này như luận điểm đưa ra trong bài điểm sách của tờ New York Times không. Liệu đây có phải là giới hạn và điểm gãy mà cô nhắc đến? Cô nói rằng một người bạn của cô quyết định cả đời không bao giờ quan hệ tình dục, và khá chắc một phần trong đấy đã truyền vào câu chuyện, nhưng đó không phải chủ đích công khai. Bù lại, cô kể về việc đọc truyện khoa học viễn tưởng khi lớn lên, đặc biệt là những câu chuyện của Shinichi Hoshi, và cách những câu chuyện đó đã dạy cô biết thế nào là kì lạ và thế nào thì không. “Trong truyện, một người ngoài hành tinh xuất hiện và sống giữa con người hoàn toàn bình thường, không hề được miêu tả như một điều khác thường gì hết,” Murata nói. “Từ khi còn nhỏ tôi đã tự mình nhận thức được rằng chuyện đó hoàn toàn khả thi và khả dĩ.” Ranh giới và điểm gãy mà cô đang tìm kiếm trong các câu chuyện thuộc về địa hạt trí tưởng tượng.

Đọc ngấu nghiến cuốn tiểu thuyết này trong một khoảng thời gian ngắn gây nên một hiệu ứng kỳ lạ. Murata nhấn độc giả chìm sâu trong góc nhìn của Keiko đến nỗi cứ như thể những người còn lại mới là người ngoài hành tinh. Vì sao mình lại phải chú ý đặc biệt đến cháu trai mới sinh, Keiko tự nhủ, nếu em bé chỉ là “như mèo hoang, tuy nhìn có khác đôi chút nhưng đều thuộc cùng một loài động vật có tên ‘em bé’ mà thôi,” và quả nhiên tôi không thể nghĩ ra lời phản biện nào hay ho cả. Khi Keiko không thể hiểu nổi vì sao những chuyện thị phi nơi làm việc lại quan trọng hơn việc món gà xiên que là ưu đãi mỗi ngày, phần logic trong con người tôi không thể không gật gù đồng ý.

Nhưng Murata cũng nhanh chóng chỉ ra rằng việc người đọc đồng cảm với nhân vật chính của cô không hoàn toàn chỉ là một tiểu xảo góc nhìn; Keiko, bằng cách làm việc chăm chỉ cần mẫn trong cửa hàng tiện lợi, chính là đang tìm cách tồn tại và phục vụ thế giới. “Một khi là con người thì tôi phải là nhân viên cửa hàng tiện ích,” Keiko khẳng định. Tìm được vị trí cho mình trong vai trò một chiếc bánh răng trong bộ máy xã hội chính là cách cô sinh sống và trở nên hữu ích. Đồng nghiệp nam đáng hổ thẹn của cô là Shiraha, người mà cô cho vào sống trong căn hộ của mình khi cả hai tiến vào một mối quan hệ tiện ích, thì hoàn toàn trái ngược.

Đó là những gì Murata làm: vẽ nên một nơi mà điều duy nhất cô mòn mỏi thoả mãn chính là tính tò mò của bản thân mình đối với bản chất một con người, những chuyện sẽ xảy ra ở bờ vực thẳm, và những điều mới mẻ nằm ở phía trước. “Keiko đón nhận lấy tất cả mọi thứ lao về phía cô,” Murata nói. “Như một cuộc đấu vật sumo, nói theo kiểu người Nhật. Cô thật sự đang chạm trán và nhìn thẳng vào thế giới. Shiraha thì lại chỉ chạy ngay đến thứ dễ dàng nhất, đến một nơi an toàn mà anh ta không thể bị tổn thương, nơi anh ta có thể ngừng suy nghĩ về tất cả mọi chuyện. Shiraha không thể bị đẩy vào bước đường cùng bởi vì anh không tự đặt câu hỏi cho chính mình. Anh ta không tự chất vấn bản thân bằng cách nào hết.”

Sự sáng tạo và khảo sát kĩ lưỡng của Murata diễn ra trong suốt quá trình viết lách. Cô thường bắt đầu bằng những hình vẽ, cô kể, bằng cách vẽ đầy trong sổ tay các phác thảo nhân vật và nơi chốn, và rồi từ đó câu chuyện và giọng kể sẽ tự nhiên đến. Viết tay – “chỉ cốt làm sao tay mình chuyển động” – rất quan trọng đối với Murata trong việc giữ kết nối với phần bán-ý thức trong cô.

Tôi muốn biết nhiều hơn về chuyện này, nhưng việc thực hiện phỏng vấn thông qua một người phiên dịch quả hết sức kì lạ. Cuộc trò chuyện bị chậm lại, những câu hỏi làm sáng tỏ vấn đề còn vương sót, và như người phiên dịch Jocelyne Allen nói với tôi sau đó, “Cô sẽ không bao giờ có được bản dịch đúng nhất.” Tôi mong mỏi muốn được giao tiếp nhanh chóng và thanh thạo bằng thứ tiếng Nhật của Murata. Rào cản ngôn ngữ bắt đầu làm tôi cảm thấy không thoải mái, nhất là trong một nơi tôi đã dần cảm thấy thoải mái hơn.

Nhưng buổi phỏng vấn này cũng là một lời nhắc nhở rằng tôi không làm chủ không gian này. Khi tôi kể với các đại diện xuất bản của Murata về tiểu thuyết của mình, mỗi chúng tôi đều cảm thấy khó hiểu đối với cách nền xuất bản ở mỗi nước vận hành. Tôi vẫn là người lạ ở đây. Và kể cả khi đã kết hôn, đang đi hưởng tuần trăng mặt, đã biết nhiều tiếng Nhật hơn và đi Nhật đến ba lần, tôi vẫn cảm thấy sự khác biệt rõ ràng của mình ngấm ngầm tồn tại, cả trước đây và trong hiện tại. Tôi nghi ngờ đó là lí do vì sao mà Cô nàng cửa hàng tiện ích lại gây cú sốt ở trong và ngoài nước Nhật: bên trong hầu hết mỗi chúng ta đều có một sự xa lạ mà ta có thể nhận ra ở Keiko, và khi công nhận được điều ấy, nỗi cô đơn đã bị xoá nhoà.

“Nhưng cô ấy yêu cửa hàng tiện ích quá đỗi,” Murata nói khi tôi hỏi liệu cuối cùng Keiko có bao giờ thuộc về thế giới không. “Thay vì tìm kiếm một cảm giác thân thuộc, Keiko trở thành một sinh vật, một nhân viên bán hàng. Liệu cô có chính xác thuộc về thế giới không? Tôi không biết. Nhưng cô ấy thì hạnh phúc. Bởi cô lựa chọn sống bằng cách này – bằng cách thuộc về cuộc sống đó, nơi chốn đó.”

Và đây chính là điểm khác biệt giữa sự cô độc của Keiko và của Shiraha. Shiraha luôn than phiền rằng “Thế giới này không chấp nhận dị vật. Nên tôi cứ khốn khổ mãi vì điều này.” Anh ta chọn cho mình vai nạn nhân trong khi Keiko chỉ đơn thuần là tò mò và cố gắng phân tích thế giới kì lạ này: Cảm thấy họ đúng là con người. Anh ta mong muốn thuộc về xã hội nhưng lại chối bỏ việc đấy. Keiko đơn giản là không bao giờ suy tính đến chuyện ấy. Cô không sống trong một hệ nhị phân. Cô chỉ là cô thôi.

Có lẽ đây cũng là những gì Murata làm với sáng tác của mình: liên tục vẽ vời và khắc ghi một nơi cho riêng mình mà trong đó điều duy nhất cô ham muốn chính là thoả mãn tính tò mò của mình về bản chất của một con người, về những gì xảy ra bên bờ vực thẳm, và những điều mới mẻ còn đón đợi ở chân trời phía trước. Có lẽ đó là điều tất cả chúng ta đều làm với những loại hình nghệ thuật ta theo đuổi: Liều thuốc chữa trị cảm giác mình vô phương cứu chữa chính là đi đến cuối kỳ vọng và sáng tạo ra một cách tồn tại mới.

*

Chồng tôi gặp tôi ở ngoài, sau khi tôi rời khỏi sảnh nhà xuất bản, sau khi người phiên dịch bảo rằng tôi sẽ không bao giờ có được bản dịch đúng nhất trừ phi tôi biết tiếng Nhật. Tôi và chồng đi dạo một lúc trong khu vực Chiyoda với những toà nhà chọc trời san sát nhau. Anh nắm tay tôi và hỏi về buổi phỏng vấn, và tôi kể với anh rằng Murata không như những gì tôi kỳ vọng, và rằng tôi yêu (đắm đuối) bộ não của cô. Tôi muốn thử viết vượt ra khỏi những hệ nhị phân và tạo ra những nhân vật sống bên bờ vực thẳm, và cũng muốn biết xem Sayaka Murata mua váy ở đâu. Tôi cho anh xem bức ảnh chúng tôi chụp chung.

Anh muốn cho tôi xem một ngôi nhà kì lạ anh tìm được ở cuối con đường. Đó là một dinh thự to đẹp kiểu phương tây, gọi là Asakasa Prince Classic House, với những tháp canh và chái nhà và cửa kính màu, và anh đã đúng – nó hoàn toàn khác biệt so với mọi thứ còn lại ở đây. Khi bắt đầu buổi phỏng vấn trời còn sáng, và bây giờ buổi tối nhanh chóng ập đến, trời tối đi và lạnh hơn, thành phố trở mình biến hình, còn chúng tôi đứng đó cố gắng giải nghĩa nó.

Khi kết hôn khá vội vàng, tôi cảm thấy mọi người nhìn tôi khác đi. Tôi không còn là một người phụ nữ độc thân cần lắm một nửa kia, “dũng cảm” đi du lịch một mình trên những cung đường dọc ngang nước Pháp, viết văn xuyên những kì nghỉ lễ cuối tuần mà không nói chuyện với bất kì ai. Tôi bỗng dưng trở thành một đơn vị, đi lại trong thế giới này với một người bạn đồng hành chia sẻ từ tiền thuê nhà tới du lịch và yêu đương. Nhưng ít nhất có một điều tôi đã sai. Người ngoài nhìn tôi khác đi, đúng. Nhưng điều đó không khiến tôi nghĩ khác đi về mình. Tôi vẫn là tôi, lẫn vào trong một quán rượu izakaya ở Kanazawa, nói tiếng Nhật sơ đẳng trong siêu thị, ôm ấp một khối cô độc ngay chính giữa con người mình.

Sai lầm của tôi đối với nước Nhật cũng vậy. Lần đầu tiên đến đây, tôi đã sợ rằng nó sẽ khiến tôi có cảm nhận một chiều. Nhưng rồi nó đã khiến tôi có những cảm nhận ở chiều hướng khác hẳn. Thứ mà tôi cảm nhận được đã tồn tại từ trước đó trong con người tôi, một sự quen thuộc đa dạng văn hoá được truyền thêm sức sống bởi một nơi chốn không bao giờ cho phép tôi cảm giác mình hoàn toàn thuộc về nó. Sai lầm của tôi là ham muốn được thuộc về nước Nhật. Là làm mọi chuyện nhưng lại không chịu cố hiểu nó, tồn tại hết sức nghiêm chính trong những giới hạn của nó, và để nó mở rộng sự tò mò của tôi cả bên trong lẫn ở ngoài, mà không nhầm lẫn những điều đó với sự chiếm hữu và làm chủ.

Tối hôm đó, tôi ngồi trong một quán bar trong tầng hầm bên cạnh một người đàn ông Nhật, anh trò chuyện với tôi bằng thứ tiếng Anh bập bõm rằng anh không phải người đồng tính nhưng ai cũng khăng khăng là phải. Okay, tôi nói. Anh biết tất tần tật về nhóm The Beatles và hỏi tôi thích bài hát nào của họ. Anh hỏi xem ở nhà tôi có đĩa hát không, tôi có biết các từ “birthday”, “cake” và “death” nói thế nào trong tiếng Nhật. Và cuối cùng, anh hỏi vì sao tóc tôi đen thế. Tôi không hiểu ý anh lắm, và thế là anh hỏi lại, Vì sao tóc cô tối màu thế?

Tôi giật mình. Ngay trước khi đi chuyến này đến Nhật, tôi đã ngưng không nhuộm tóc vàng sau nhiều năm và trở lại màu tóc thật của mình. Tôi đã quá chán cảnh nhìn như một cô gái Nhật tóc vàng. Tôi muốn lại nhìn giống mình. Nhưng tôi không kể với anh về điều đó. Vậy mà có lẽ anh cũng biết, khi nhìn thấy sự pha-trộn của tôi đang cố gắng hoà giải chính mình. Tôi chỉ nói với anh một trong những sự thật. Rằng tôi sinh ra đã thế này.

 Aimei Lee dịch

Bài viết gốc mang tên A Cure to Feeling Like You Need to Be Cured: Talking to Sayaka Murata in Tokyo của Aja Gabel đăng ngày 25/06/2019 trong mục Books & Culture trên trang Catapult.

Về tác giả: Aja Gabel

Tiểu thuyết đầu tay của Aja Gabel mang tên The Ensemble và các sáng tác của cô đã góp mặt trên Kenyon Review, New English Review, Glimmer Train, BOMB, và nhiều nơi khác. Cô từng giảng dạy tại Đại học Virginia, Đại học Houston, Sweet Briar College, và Đại học Pacific, cũng như tại các hội thảo chuyên ngành và workshop dành cho đại chúng. Aja Gabel nhận bằng Cử nhân Văn chương tại Đại học Wesleyan, bằng Thạc sĩ Mỹ thuật tại Đại học Virginia, và bằng Tiến sĩ chuyên ngành Văn học và Viết Sáng tạo tại Đại học Houston. Cô là thành viên Fine Arts Work Center tại Provincetown từ năm 2012-2013, và hiện đang sống ở Los Angeles với chú chó tên Bear.

(Các đoạn trích lấy từ bản dịch Cô nàng cửa hàng tiện ích của An Vy, do Nhã Nam và NXB Hà Nội xuất bản)

Chấm sao chút:

Đã có 0 người chấm, trung bình 0 sao.

Hãy là ngôi sao đầu tiên của chúng tôi <3

Người góp chữ

Website | Các bài viết khác

Nghe như tiếng gió xôn xao trong lòng em, khi hai ta vẫn chưa biết tên nhau chưa kịp quen...

Bạn nghĩ sao?